Architektura murowana

Człowiek od zarania otoczony jest kamieniami, małe służyły do podtrzymania konstrukcji szałasu, obudowa ogniska.  Ludy wędrowne wybierały grupy skał gdzie łatwiej było o ochronę przed drapieżnikami jak i konkurencją np Góra Birów (na przeciw Zamku w Ogrodzieńcu). Konstrukcja składająca się z gałęzi przekładanych kamieniami, w późniejszym czasie gałęzie zastąpiono balami.

Pierwsze mury powstawały z kamieni zbieranych na polach, nieregularne, utlenione, trudne do układania w regularne mury

mur łamana kostka regularna pochodziła z wydobycia w kamieniołomie i dostarczana na teren budowy

podczas rozbudowy zamków w rezydencje renesansowe konstrukcje budowli wzmacniano na narożnikach dużymi blokami kamiennymi

Piękna ściana ułożona z wapienia wyciosanego w kamieniołomie, okna zwieńczone zlepieńcem parczowskim

Tylko najzamożniejsi sprowadzali kamień dalszej odległości np, obudowa okna z zlepieńca parczowskiego w zamku Ogrodzieniec sprowadzany z okolic Olkusza (złoża już wyczerpane) można obejrzeć jedynie basztę w Olkuszu - rekonstrukcja z 1968r.